یکی از دغدغه های خانواده ها در ایام تحصیل فرزندانشان این است که چگونه در انجام تکالیف منزل به فرزندشان کمک کنند؟
در این مقاله قصد دارم تا به روشهایی بپردازم که والدین به وسیله آنها میتوانند به کودکان خود کمک تحصیلی ارائه دهند، به ویژه زمانی که لازم است نسبت به تکالیف فرزندانشان بهروز و آگاه باشند.
در مدرسه فرزندتان چه میگذرد؟
برای اینکه والدین این حمایت و کمک را به فرزندان خود ارائه دهند بایستی بدانند در مدرسه چه اتفاقاتی میافتد. آنها بایستی روشی برای بهروز ماندن درباره تکالیف کودکان خود داشته باشند و بتوانند روند پیشرفت تحصیلی کودک خود را کنترل کنند.
در حال حاضر والدین میتوانند از طریق برنامههای پیام رسان در جریان تکالیف فرزندان خود قرار بگیرند و با سهولت بیشتری به معلم فرزندشان دسترسی داشته باشند.
با معلم فرزندتان در ارتباط باشید
در صورتی که به هر دلیل چنین سیستمی در مدرسه فرزند شما وجود ندارد، روشی برای ارتباط با معلم فرزندتان پیدا کنید تا بتوانید برای ارزیابی تحصیلی فرزندتان از او کمک بگیرید.
بسیار مهم است که در ابتدای سال تحصیلی با معلم فرزندتان بیشتر آشنا شوید و در مورد خط مشی او درباره اداره کلاس و انجام تکالیف بیشتر بدانید. برای اینکار می توانید قبل از اولین جلسه آشنایی والدین و معلم، سوالاتی را برای پرسش برای خود یادداشت کنید تا در صورتی که معلم فرزندتان به آنها اشارهای نکرد از او بپرسید، مثلاً :
- قوانین و انتظارات کلاسی شما چه چیزهایی هستند؟
- سیاست مربوط به تکلیف منزل شما چیست؟
- چگونه میتوانم به فرزندم در انجام و کامل کردن تکالیفش در خانه کمک کنم؟
- چه زمانهایی میتوانم درباره فرزندم با شما دیدار داشته باشم؟
- به چه روشهایی و چه اوقاتی از روز یا شب میتوانیم با شما در ارتباط باشیم؟
- چنانچه فرزندم در کلاس درس مشکلی داشته باشد چطور مرا مطلع خواهید کرد؟
علاوه بر این، شما باید بتوانید با ایجاد ساختاری مشخص و تعریف شده بر انجام تکالیف فرزندتان نظارت کنید. در ادامه به این میپردازیم که سیستم تکلیفی چیست و دلایل ارایه تکلیف به کودکان چه هستند؟
چگونگی برقراری سیستم تکلیفی مناسب در منزل
تکلیف خانه به کودک فرصتی برای یادگیری و به والدین شانسی برای درگیر شدن در مسائل آموزشی فرزندشان میدهد، همچنین میتواند فرصتی برای تعامل بیشتر والد و فرزند باشد.
کارهای مختلفی برای افزایش احتمال انجام تکلیف از سوی فرزندتان میتوانید انجام دهید. یک روش، ایجاد سیستم مدیریت انجام تکالیف است که کمک میکند پیشرفت فرزندتان را در این زمینه پیگیری کنید. اما قبل از پرداختن به آن بیایید در ابتدا به این موضوع مهم که سوال بسیاری از والدین و دانش آموزان است بپردازیم که:
چرا معلمان تکالیف منزل میدهند؟
معلمان به دلایل مختلفی دان آموزان را با تکلیف خانه روانه منزل میکنند، از جمله:
- مرور و تمرین آنچه در مدرسه آموزش داده شده است.
- آماده شدن برای کلاس روز بعد.
- به کودکان یاد بدهند که چطور از دیگر منابع (کتابخانه، کتابهای مرجع، والدین و …) کمک بگیرند.
- مسائل و موضوعات را با عمق بیشتری بررسی کنند چرا که محدودیت زمان آن را کمرنگ میکند.
- به کودکان یاد بدهند مستقلتر کار کنند.
- مسئولیت پذیری و انضباط را در کودکان افزایش دهند.
چگونه میتوانید در انجام تکالیف به فرزندان خود کمک کنید؟
تعیین انتظارات
باید به صورت واضح به کودکانتان بفهمانید چه انتظاراتی برای انجام تکلیف وجود دارد. بهتر است برای او فرصتی برای پرسیدن سوالات و ارائه نظراتش در مورد این انتظارات به وجود آورید. در هرحال حتی اگر کودک مسئول مستقیم انجام تکالیفش باشد، شما نیز در این زمینه مسئولیت دارید تا در فرایند انجام تکالیف باقی بمانید. زمانی که به نظر میرسد فرزندتان تکالیفش را مسئولانه انجام میدهد، ممکن است کمتر به کنترل شما نیاز باشد.
وسایل و شرایط لازم را فراهم کنید
وسایل ضروری و شرایط لازم را برای کمک به فرزند خود در انجام تکالیف خانه فراهم کنید.
همیشه باید ملزوماتی مثل نوشت افزار، کتاب های تکلیف، برنامه تکالیف آن روز در دسترس کودک قرار داشته باشد تا برای شروع انجام تکالیف احساس آمادگی کند. قرار دادن لوازم کودک در یک مکان مشخص شده کمک میکند که او به آنها راحتتر دسترسی پیدا کند.
تعیین زمان و مکان مناسب انجام تکلیف
مشخص کردن زمان و مکانی که تکلیف هر روز در آنجا انجام خواهد شد. تعیین زمان ثابت برای تکلیف خانه ایده خوبی است. اگر لازم بود میتوان این زمان را تغییر داد، ولی ثبات نکته مهمی است.
اگر کودک عادت ندارد که تکالیفش را در مدت زمان بیشتری انجام دهد، شاید لازم باشد ابتدا از چند دقیقه شروع کنید، سپس به تدریج آن را افزایش داده و دقایق را به یک ساعت تبدیل کنید.
تعیین محل انجام تکالیف نیز مثل زمان، ایده مناسبی است. باید کودک به این تشخیص برسد که تکلیف باید در این محل انجام داده شود. این محل بایستی دارای ویژگیهایی مثل خلوت بودن، سطح برای نوشتن، محلی برای نگهداری وسایل و محلی برای قرار دادن کارهای تمام شده به نحوی که بردن آن در روز بعد فراموش نشود، باشد.
محل انجام تکالیف نباید تجملی و شلوغ باشد، بلکه بهتر است در محلی آرام بوده و وضعیت آن نیز هر روز ثابت باشد.
وسایل مانع تمرکز را حذف کنید
تلوزیون، تبلت و گوشی را در اطراف کودک خاموش کنید یا از آن استفاده نکنید. سر و صداهای اضافه باعث حواس پرتی کودک می شود. در غیر این صورت بهتر است محل انجام تکالیف را تغییر دهید مثلاً محل انجام تکالیف را به اتاقی دیگر تغییر دهید یا زمان انجام تکالیف را به وقتی که خانه آرامتر است جا به جا کنید.
توجه! برخی کودکان با صداهای پس زمینه بهتر تمرکز میکنند، بنابراین، ممکن است به ساختارها یا قوانین فردی نیاز داشته باشید.
تعیین زمان تکلیف
برای مدیریت زمان انجام تکالیف، بهتر است یک بازه زمانی کلی برای مثال 2 ساعت برای اتمام کل تکالیف تعیین کنید. این قانون به صورت یک استاندارد باشد مگر اینکه تغییری در روند معمول به وجود آید. زمان را بر اساس زمانهایی که برای انجام حجم زیادی از تکالیف یا انجام تکالیفی اندک، لازم است تغییر دهید.
اگر کودک به سختی کار میکند اما تکالیفش را در زمان تعیین شده، کامل نمیکند، باید بررسی کنید و ببینید چه چیزی دچار مشکل است؛ مثلاً آیا معلم تکالیف مضاعفی تعیین میکند؟ آیا فرزندتان به خوبی روی تکالیف کار نمیکند؟ آیا او مشکل خاصی دارد که باید مشخص شود؟ (مثل توجه، خواندن، نوشتن و… ) زیرا برای هر مشکلی باید برنامه متفاوتی طراحی شود. همچنین درباره تعیین برنامه زمانی انجام تکالیف، مسائلی وجود دارد که باید در این باره در نظر داشته باشید:
- برنامه زمانی کودک (برای مثال، بیشترین زمان هوشیاری، کمترین اختلاف سلیقه)
- برنامه زمانی خانواده (برنامه زمانی کار والدین، زمان غذا خوردن و …)
- برنامه زمانی خواهر/ برادر (مثلاً چه زمانهایی که شما باید به دیگر فرزندان خود اختصاص دهید.)
- برنامه زمانی شخصی والدین ( دیدارها، فعالیت ها، خواب)
- حواسپرتکنندههای بالقوه (برای مثال، برنامه مورد علاقه تلوزیونی، فرصت بازی در بیرون از خانه وقتی که هنوز هوا روشن است، فعالیتهای اجتماعی که ممکن است دوست داشته باشند در آن شرکت کنند.)
- میزان زمان لازم برای کامل کردن تکالیف
مرور تکالیف
در صورت وجود کتاب تکلیف کودک یا فرم پیگیری تکالیف، آنها را چک کرده و تکالیف روزانه فرزندتان را مرور کنید.
الگویی مناسب ارائه کنید
بخوانید، بنویسید و فعالیتهای دیگری را که نیازمند تفکر و تلاش است انجام دهید.
علاقه نشان دهید
با کودک درباره تکالیفش صحبت کنید. درباره موضوعات مختلف، منابعی برای مطالعه، دیدن و شنیدن در اختیار آنها قرار دهید. مهم تر از همه، او را در خواندن درس همراهی کنید.
ساختار را تغییر دهید
کودک در هر سنی باشد، اگر با حل تمرینات و تکالیف مشکلی دارد که قبلاً نداشته، زمان آن رسیده که نظارت و ساختار را افزایش دهید.
برای کمک در دسترس باشید
در زمان انجام تکالیف برای کمک در دسترس باشید؛ حضور در طول انجام تکالیف، این مزیت را دارد که کنترل بیشتری داشته باشید و به عنوان یک منبع کمکی و حمایتی برای کودک در دسترس باشید. اگر نمیتوانید در این زمان حضور داشته باشید، از منابع حمایتی یا جانبی برای کسب کمک (مثل برنامههای انجام تکلیف در مدرسه، کمک خواستن از والد دیگر، خویشاوندان و آشنایان، تلفن کردن به خانه جهت کنترل وضعیت کودکان، تهیه جوایز کوچک برای فرزندتان در زمانهایی که تکالیف را در غیاب شما انجام داده است) استفاده کنید.
انجام تکالیف نباید به تنش ختم شود
به عنوان یک والد به خود یادآوری کنید که زمان انجام تکالیف قرار نیست به بستری برای تعامل منفی با کودک تبدیل شود و هدف آن کمک به کودک برای سازگاری تحصیلی بیشتر است. بنابراین در صورتی که ایجاد این سیستم باعث شده تنش بین شما و فرزندتان بیشتر شود بدانید که این ساختار نیاز به بازنگری دارد و لازم است اشکالات آن مشخص شده و تغییرات لازم ایجاد شود.
لاله دستوری، روان درمانگر کودک و نوجوان
بدون دیدگاه